خدا هم گاه آچمز، و سرگردان می‌شود که چه باید بکند، و یا چه نباید کند؟! وقتی میلیون‌ها نیایشگر و نمازگزار، به دعا نشسته، زاری و التماس‌گر به درگاه اویند، در حالیکه در پس ظالمی دم کوتاه [1]، برای پیروزی‌اش، دست‌ها به سوی آسمان کشیده‌، یاری و مددکاری ظالمی را، از خداوند توانا خواستارند.

نارندرا مودی [2] ها، ملاهبت الله آخوندزاده [3] ها، دونالد ترامپ [4] ها، بنیامین نتانیاهو [5] ها، تنها تنی چند از این دسته ظالمان دم‌کوتاه‌اند،

کسانی‌ که در رفتار، گفتار و آرمان خود نشان داده‌اند به خدای خود ایمانی قابل توجه، و اطمینانی بزرگ دارند، و خود را مشمول دعای حضرت حق، برای پیروزی دانسته، و به دستگیری او در نبردهای اعتقادی خود، اطمینان دارند، و گاه خود را دست خداوند [6] ، برای برآوردن آرزوی ملت‌های معتقد خود می‌بینند، دستی که از آستین خداوند برآمده، تا وعده‌های بحقِ او را، در حق مومنانش در زمین را محقق سازد و...

معتقدترین، خداترس‌ترین، متوجه‌ترین نوع آدم‌ها به آسمان و امدادهای آسمانی، صدها میلیون از هندو و مسلمان گرفته، تا مسیحی و یهودی و...، روز و شب، هنگام و نابهنگام، وقت و بی وقت، هرگاه دل‌شان متوجه آسمان و آسمانیان شد، برای موفقیت این چنین مردان و زنانی دعا می‌کنند، تا آرمان‌ اینان در قله‌های پیروزی دست‌یافتنی‌تر شود، و دستِ چنین آرمان‌خواهانی جسور و پا به میدان، به قله‌های موفقیت تماس یابد، و چنین سردمدارانِ صحنه‌های تقابل با دشمن، به عنوان آدمیانی معتقد و اهل عمل، به قله‌های آرمانی دست یابد، و آنان همواره مفتخر به نصرت خداوندی باشند، تا بر دشمنان خود غلبه کرده، موفقیت و پیروزی را از آن جبهه حق! کنند و...

اما اگر خداوند به دعای این همه نیایشگر پرتعداد در درگاه خود لبیک گفته، جهد و جهاد اینان را قرین موفقیت گرداند، چه فاجعه بزرگ انسانی رخ خواهد داد، آیا بشریت در بردگی و اسارتی ژرفتر فرو نخواهد افتاد؟ در جنایت، کشتار، ویرانی، تجاوز، تعدی به حقوق‌ِ بیشتر و... غرق نخواهد شد؟

خداوند با این همه دست‌های پرشمار و فراوانِ بلند به سوی خود، که برای نصرت و پیروزی چنین رهبران و جنگاورانی دست به دعای شبانه روزی‌اند، چه باید بکند، که با زاری و التماس، از او می‌خواهند، دستی در جهت پیروزی چنین انسان‌هایی بجنباند، در حالیکه او را به بعنوان خدایی که اگر بخواهد [7] ، می‌تواند، هر آنچه نیست را هم شد کند، مخاطب دعاوی خود کرده‌اند.

اما فرزانگانی نیز، که در تاریخ آدمی کمند، این ظرافت را در اعتقاد و دینداری با رندی تمام داشتند که، خداوند را به فرزانگی تامل فرا بخوانند، و این چنین دست به دعا بردارند که : "شاها روا مدار که مفعول مَن یُراد    گردد به روزگار تو فَعّال مَن یُرید" [8] آنان می‌دانستند که اگر این نوع ظالمان دم کوتاه، به موفقیت و پیروزی دست یابند، و آرمان‌ِ قلبی‌شان محقق شود، چه تسمه‌هایی که از گرده انسانیت و بشریت نخواهند کشید.

[1] - در فرهنگ ما "ظالم دم کوتاه" کنایه از کسانی است که اگر زمینه جنایت بیابند، درنده‌هایی قهارند، اما اکنون به رغم ضعف، در ناصیه آنان خوی تجاوز به حقوق دیگران کاملا هویداست اما به علت نداشتن امکان (تجاوز و درندگی و...)، اکنون مظلومانه با حسرت به صحنه دنیا نگاه می‌کنند، حیواناتی مثل سگ (در حالت تنفری که از او در خرده فرهنگ ما وجود دارد) در این کنایه مطرح است که سگانی با دمی کوتاه شده‌اند (حالت دم در نبرد سگان نقش اساسی و نشانه مهمی در خود دارد) ولی اگر قدی بلند و دمی بزرگ و افراشته داشتند؛ در میدان دعوا و خونریزی گوی سبقت را از همگانی که به ظلم مشغولند، می ربودند.

[2] - "نارندرا مودی، نخست‌وزیر، مدعی است که از سوی خداوند برگزیده شده است". او روز یکشنبه (27 می 2024) به شبکه خبری «ان‌دی‌تی‌وی» (NDTV) گفت: «من یقین دارم که "پارماتما" (خداوند) مرا برای هدفی فرستاده است. هنگامی که آن هدف محقق شود، کار من نیز به پایان خواهد رسید. به همین دلیل است که خود را تمام ‌وکمال وقف خداوند کرده‌ام.»

[3] - جنبش طالبان یک حرکت به رهبری روحانیت دینی و طلاب مدارس دینی است که سال‌هاست افغانستان را عرصه کشتار و جنایت خود کرده است و اکنون حاکمیت بر این مردم متنوع و متکثر را به صورت اختصاصی و انحصاری در دست دارد، رهبری این جنبش به عهده ملاهبت الله آخوندزاده است، و این حکومت یک فاجعه حقوق بشری در حق مردم افغانستان، از زنان و مردان گرفته، تا بسیاری از اقلیت ها و حتی اکثریت پارس زبانان آن محسوب می شود.

[4] - "رأی‌دهندگانِ متدین بخش قابل‌توجهی از بدنه رأی‌دهندگان ایالات متحده را تشکیل می‌دهند و با اکثریتی قاطع از دونالد ترامپ حمایت کردند." روزنامه واشنگتن پست در مقاله ایی تحت عنوان " تاریخچه پیچیده عبارت «ما به خدا توکل داریم» (In God we trust) و دیگر نمونه‌هایی که ترامپ از مذهب در آمریکا ارائه می‌دهد " نوشت : "رئیس‌جمهور ترامپ در سخنرانی خود در مراسم «صبحانه ملی دعا» در صبح پنج‌شنبه، از پرداختن به مسائل سیاسی پرهیز کرد و در عوض بر مضمونی معنوی تمرکز نمود و گفت: «آمریکا ملتی از باورمندان است.»

[5] - نتانیاهو نیز معتقد است که طبق تورات، خداوند این سرزمین را به آنان داده است "GOD GAVE US THIS LAND"—Netanyahu "

[6] - یَدُ الله

[7] - در قرآن آمده است که : "خدا هر چه بخواهد می‌کند" فعال مایشاء و یا فعال ما یُرید است، همین به اصطلاحی رایج در بین ما تبدیل شده است، که از این آیه سوره هود برگرفته شده است که: "در آن تا آسمان‌ها و زمین پابرجاست، جاودانه اند، مگر آنچه را که مشیّت پروردگارت اقتضا کرده است؛ بی تردید پروردگارت هر چه را اراده می کند، انجام می دهد."  (خَالِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ إِلَّا مَا شَاءَ رَبُّكَ ۚ إِنَّ رَبَّكَ فَعَّالٌ لِمَا يُرِيدُ) در فارسی به معنی چیرگی، غالب بودن و مسلط بودن به کار می‌رود که در این شعر فارسی نیز، اینگونه انعکاس یافته است : "شاها روا مدار که مفعول مَن یُراد      گردد به روزگار تو فَعّال ما یُرید."

[8] - آن کیست تا به حضرت سلطان ادا کند

کز جور چرخ گشت شتر گربه‌ها پدید

رندی نشست بر سر سجّادۀ قضا

حیزی دگر به مرتبۀ سروری رسید

آن رند گفت چشم و چراغ انس منم

وآن حیز گفت نطفۀ داودم و فرید

ای آصف زمانه ز بهر خدا بگو

با خسروی که دولت او هست برمزید

شاها روا مدار که مفعول من یراد

گردد به روزگار تو فعّال مَن یُرید

شعری منسب به حافظ شیراز که در نگاه ظریفانه خود، خداوند را در رفتار و خلق را در دعا به فرزانگی فرا می‌خواند.